Het leven is te kort voor saaie boeken

6 januari 2018

'Roald Dahl is zonder twijfel mijn grootste boekenheld. Zijn boeken zijn magisch. Als ik er een uit de kast pak, het opensla en op een willekeurige bladzijde begin te lezen, zit ik meteen weer gevangen in zijn verhaal. En ook al heb ik het boek al meer dan tien keer gelezen, ik vergeet alles om mij heen', aldus kinderboekenschrijver Jozua Douglas.

Lezen kan een geweldige ervaring zijn. Boeken openen een venster naar de wereld. Bieden troost en steun. Stellen je in staat om duizend levens te leiden. Te ontdekken hoe het is om een ander te zijn.

Maar dan moet je wel het juiste boek weten te vinden. Ik geloof met heel mijn hart dat er voor ieder kind minstens één boek is dat zijn of haar leven kan veranderen. Een boek dat altijd bijblijft. Maar wat als je kind het nou niet eens wil proberen? Gekluisterd zit achter een mobieltje, tablet, de televisie? Wat als je kind het idee heeft dat lezen saai is – omdat het ooit een slaapverwekkend boek moest lezen of omdat klasgenoten het zeggen? 

Daarom vijf tips om je kinderen aan het lezen te krijgen.

1. Lees elke dag voor

Een van de mooiste complimenten die ik ooit van een lezer kreeg, was deze: ‘Normaal als ik wakker werd ging ik beneden met mijn zusje tv kijken. Maar toen ik dat boek had, las ik iedere morgen en ik nam het ook mee naar school voor het leeskwartiertje. Mijn zusje vond lezen saai en idioot, maar toen ik haar voorlas, vond ze net als ik, lezen een van de mooiste dingen die er bestaat.’

2. Stop als het saai wordt

Het is een misvatting dat je een boek per se uit moet lezen. Een boek is geen oefening in geduld. Dat is wachtrij voor de kassa, de file of de klantenservice van de Media Markt. Vindt je kind een boek saai, leg het weg en pak iets anders. Je leeft maar een keer. En het leven is te kort voor saaie boeken.

3. Laat ze lezen in bed

Een bed is om in te slapen… en om in te lezen. Laat je kinderen merken dat je het niet erg vindt als het stiekem nog wat lezen. Ze worden vanzelf een keer moe en als het boek zo spannend is dat ze het niet kunnen wegleggen, wees blij. Je kind is een bijzondere ervaring rijker en wees gerust, het slaapt heus wel weer bij.

4. Gebruik Google

Heeft je kind vragen? Zoek samen naar antwoorden. Hoe ziet een Pekinees er eigenlijk uit? Waar ligt Costa Banana? Wat is een hobo? Kun je een zalm echt vangen door hem op zijn buik te kriebelen? En die raket-lancering in dat boek, hoe gaat dat?

5. Laat ze zelf kiezen

Ik geloof niet in ‘hoge’ en ‘lage’ cultuur. Ik geloof ook niet in ‘verantwoorde’ cultuur of in guilty pleasures. Er is slechts een cultuur en die omvat alles wat ons menselijk maakt, ons samenbindt. Van Frans Bauer tot Franz List, het is allemaal cultuur.

Wat jij leuk vindt, bepaal je helemaal zelf. Laat dus ook de kinderen zelf kiezen. Natuurlijk kun je ze boeken aanreiken, maar doe dat alleen als je denkt dat het echt bij ze past. Probeer ze niet een bepaalde kant op te sturen. Laat de gedachte los dat ze uiteindelijk bij een bepaald soort boeken uit moeten komen.

De Amerikaanse schrijver Neil Gaiman zei het heel treffend: ‘I don’t think there is such a thing as a bad book for children. It’s tosh. It’s snobbery and it’s foolishness. Well-meaning adults can easily destroy a child’s love of reading. We need our children to get onto the reading ladder: anything that they enjoy reading will move them up, rung by rung, into literacy.’

3 reacties

Karina van Zon schreef op 9 januari om 10:58

Wat een fijn stukje. Leuk ook die tip over google. Zelf doe ik dat regelmatig alleen tip ik hem nog niet zo vaak aan ouders.

Manon schreef op 9 januari om 19:11

Ja Roald Dahl! Daar ben ik ook een enorme fan van.
En goed gezegd: er is één cultuur!

Ilona Potter schreef op 10 januari om 11:37

Helemaal mee eens. Wat ik wel jammer vind is dat er vaak op middelbare scholen toch die verplichte leeslijst om de hoek komt kijken (met échte literatuur, zoals dan vaak gezegd wordt). En dat staat veel kinderen zo ontzettend tegen! Ook ik raakte toen mijn liefde voor lezen (even) kwijt. Gelukkig is er verbetering zichtbaar (meer keus, of weg met de verplichte titels). Hopelijk helpen deze tips daar ook bij.