Nieuwe kerndoelen Engels in het basisonderwijs: wat verandert er?

De nieuwe kerndoelen Engels geven scholen meer houvast bij het bepalen wat leerlingen moeten leren, kunnen en ervaren. Ze leggen meer nadruk op communiceren in het Engels en op bewust omgaan met taal en cultuur. Scholen kunnen de doelen vanaf schooljaar 2026/2027 alvast gebruiken om hun onderwijs te vernieuwen. Naar verwachting moeten alle scholen uiterlijk vanaf 1 augustus 2031 met de nieuwe kerndoelen werken.

Dat betekent niet dat iedere school haar Engelse lessen meteen helemaal moet omgooien. De eerste stap is onderzoeken wat je al doet en waar je aanbod misschien nog aanvulling nodig heeft. Hieronder lees je hoe de doelen zijn opgebouwd, wat ze kunnen betekenen voor de lessen en hoe je met je team aan de slag kunt.

Wat zijn de nieuwe kerndoelen Engels?

Kerndoelen beschrijven wat leerlingen aan het einde van een onderwijsfase moeten kennen, kunnen en hebben ervaren. SLO heeft de nieuwe kerndoelen voor moderne vreemde talen, waaronder Engels, uitgewerkt voor het primair onderwijs. Het zijn op dit moment nog definitieve conceptkerndoelen: ze zijn opgeleverd aan het ministerie van OCW, maar nog niet opgenomen in wet- en regelgeving. Scholen kunnen er wel alvast mee werken.

Twee domeinen

De doelen Engels zijn verdeeld over twee domeinen: Communicatie en Taal- en cultuurbewustzijn. Samen beschrijven ze zowel wat leerlingen met Engels doen als hoe zij zich bewust worden van taal, taal leren en verschillende culturen.

Hoe zijn de kerndoelen opgebouwd?

Elk kerndoel heeft een nummer en een kernzin. Daaronder staan doelzinnen die het doel verder uitleggen. Die zijn opgesplitst in onderdelen met letters, zoals 33A en 33B. In de toelichting werkt SLO de doelen verder uit. De voorbeelden van SLO helpen om de doelen te verkennen; ze zijn zelf geen wettelijke opdracht.

DomeinKerndoelIn gewone taal
Communicatie33. De leerling communiceert in het Engels.Leerlingen begrijpen Engelstalige teksten en communiceren mondeling en schriftelijk.
Communicatie33A. De leerling toont begrip van beluisterde, bekeken en gelezen Engelstalige teksten.Leerlingen luisteren, kijken en lezen met begrip.
Communicatie33B. De leerling spreekt en voert gesprekken in het Engels, afgestemd op doel, publiek en context.Leerlingen gebruiken Engels om iets te vertellen of met iemand in gesprek te gaan.
Communicatie33C. De leerling schrijft in het Engels, afgestemd op doel, publiek en context.Leerlingen schrijven iets dat past bij de situatie en de lezer.
Taal- en cultuurbewustzijn34. De leerling ontwikkelt zich als taal- en cultuurbewuste gebruiker van het Engels.Leerlingen leren nadenken over hoe ze Engels leren en over de mensen en gebieden waar Engels wordt gesproken.
Taal- en cultuurbewustzijn34A. De leerling verkent passende aanpakken voor het leren van Engels.Leerlingen ontdekken welke manieren en hulpmiddelen hen helpen om Engels te leren.
Taal- en cultuurbewustzijn34B. De leerling verkent culturen van mensen die Engels spreken en van gebieden waar Engels wordt gesproken.Leerlingen maken kennis met verschillende leefwerelden en het gebruik van Engels daarin.

De nummering en formulering hierboven volgen de definitieve conceptkerndoelen van SLO.

Wat kan dit betekenen voor je Engelse lessen?

De doelen geven richting aan het onderwijsaanbod. Ze vragen je om verder te kijken dan losse woorden of grammaticaoefeningen: krijgen leerlingen ook kansen om Engels te begrijpen en te gebruiken in betekenisvolle situaties? Denk bij het bekijken van je aanbod aan de volgende punten:

  • Luisteren, kijken en lezen: oefenen leerlingen met verschillende soorten Engelstalige teksten?
  • Spreken en gesprekken voeren: krijgen leerlingen regelmatig gelegenheid om zelf Engels te gebruiken, bijvoorbeeld om iets te vertellen, te vragen of samen te bespreken?
  • Schrijven: schrijven leerlingen korte teksten die passen bij een doel, zoals iets beschrijven of informatie delen?
  • Leren leren: ontdekken leerlingen welke aanpakken en hulpmiddelen hen helpen bij het leren van Engels?
  • Taal en cultuur: maken leerlingen kennis met verschillende manieren waarop mensen Engels spreken en gebruiken?

Dit zijn aandachtspunten om je huidige aanbod naast de doelen te leggen. De kerndoelen schrijven niet één lesmethode of vaste lesindeling voor. Scholen houden ruimte om keuzes te maken die passen bij hun visie en leerlingen.

Wanneer moeten scholen ermee werken?

Scholen kunnen de nieuwe kerndoelen vanaf schooljaar 2026/2027 alvast gebruiken om hun onderwijs te vernieuwen. De doelen staan nog niet in de wet. De invoering verloopt gefaseerd; vanaf 1 augustus 2031 moeten alle scholen onderwijs aanbieden dat is gebaseerd op de nieuwe kerndoelen (rijksoverheid.nl).

Wat betekent dit voor je planning?

Voor je planning betekent dit: begin met verkennen, bepaal wat al goed aansluit en maak daarna afspraken over eventuele aanpassingen. De omvang van het werk verschilt per school. Sommige scholen herkennen al veel in hun huidige aanbod; andere zien meer punten om verder uit te werken.

Checklist: bespreek de kerndoelen met je team

  1. Waar staan we? Bekijk samen de vijf onderdelen 33A, 33B, 33C, 34A en 34B. Welke komen al terug in ons onderwijs?
  2. Wat zien leerlingen? Verzamel voorbeelden van lessen, opdrachten en materialen waarin leerlingen Engels begrijpen, gebruiken, leren en verkennen.
  3. Wat ontbreekt of kan sterker? Bespreek waar leerlingen meer oefenkansen of een breder aanbod nodig hebben.
  4. Wat spreken we af? Bepaal welke aanpassingen jullie willen onderzoeken en wie daarbij betrokken is.
  5. Wanneer kijken we opnieuw? Plan een moment om de voortgang en de gemaakte keuzes te bespreken, in aanloop naar de wettelijke invoering.

SLO biedt de kerndoelenbundel en informatie om met de kerndoelen aan de slag te gaan. Raadpleeg ook de SLO-pagina over moderne vreemde talen voor informatie over de doelen en de laatste ontwikkelingen.

Hoe sluit Open Up aan op de nieuwe kerndoelen Engels?

In Open Up komen de onderdelen van de nieuwe kerndoelen op verschillende manieren terug in de lessen.

  • 33A – begrijpen
    In Open Up besteden we veel aandacht aan kijken, luisteren en lezen. Kijken en luisteren vormt het startpunt. Vanuit deze kijk- en luisterervaring werken kinderen toe naar leesvaardigheid.
  • 33B – spreken en gesprekken voeren
    Leerlingen oefenen iedere les met gesprekken en werken toe naar een mondelinge eindtaak. Dat kan bijvoorbeeld een presentatie zijn over een zelfgemaakt kunstwerk of een interview over wilde dieren.
  • 33C – schrijven
    Leerlingen maken schrijfopdrachten die aansluiten bij de thema’s en hen voorbereiden op de mondelinge eindtaak. Ze bereiden bijvoorbeeld een interview voor, maken een ‘This is me’-boek, vullen een paspoort in of beschrijven iemand.
  • 34A – passende aanpakken voor leren
    In Open Up worden leerlingen vanaf de eerste les ondergedompeld in de Engelse taal, op een manier die past bij het kind in de basisschoolleeftijd. Onder meer door het bekijken van video’s, coöperatieve en digitale werkvormen, liedjes en leerlingsoftware. Ook verkennen ze taalvariatie en overeenkomsten tussen het Engels en het Nederlands.
  • 34B – culturen verkennen
    Leerlingen ontdekken hoe Engels wordt gebruikt in verschillende leefwerelden. Dit gebeurt onder andere via vlogachtige video’s van kinderen uit de VS en Australië. Thema’s en voorbeelden nodigen hen uit om overeenkomsten en verschillen met hun eigen leefwereld te verkennen.

Bekijk ook de uitgebreide toelichting op de aansluiting van Open Up op de nieuwe kerndoelen (pdf).

Meer over Open Up

Meer weten over Open Up, de nieuwste methode Engels? Lees hier meer.

Benieuwd naar hoe Zwijsen ervoor zorgt dat alle methodes nu al volledig aansluiten op de nieuwe kerndoelen? Meer informatie daarover vind je hier.

Reacties (0)

Geef een reactie

Jouw email wordt niet gepubliceerd.

Toegevoegd aan winkelmand

Naar winkelmandje