Aan de slag met 21e eeuwse vaardigheden

31 oktober 2017

De methodemakers van Zwijsen geven je graag een aantal tips en handvatten voor het verwerken van de 21e eeuwse vaardigheden in de les. Deze zijn toepasbaar voor verschillende vakgebieden en methoden.

In dit artikel lees je onze tips bij:

Tips 21e eeuwse vaardigheden bij Schatkist editie 3

Voer de coöperatieve werkvormen uit die zijn opgenomen in bijna elke activiteit van de kleutermethode Schatkist. Zet hierbij kinderen met een niet al te groot niveauverschil bij elkaar, zodat de bijdrage van elk kind gelijk is.

In elk anker heeft Pompom een probleem. De kinderen gaan hem helpen en lossen het probleem gedurende het anker op. Gebruik hierbij de ankerflap. De kinderen krijgen zo inzicht in wat ze al geleerd hebben en zien zo ook hoeveel ze al weten over het centrale onderwerp. Geef ook kinderen complimenten die met creatieve ideeën komen om Pompom te helpen. Bespreek daarna pas of het idee ook uitvoerbaar is of probeer het samen uit en kijk waar jullie tegenaan lopen.

Gebruik tijdens kringgespreken de schatkistkaarten ‘gespreksregels’ om kinderen te helpen bij het deelnemen aan het gesprek. Wat moet ik doen als ik iets wil zeggen? En wat als ik luister? Ook de schatkistkaart ‘Vraagkaarten’ kunnen de kinderen helpen. Waar ben je geweest? Wat heb je er gedaan?

Van belang is het ook om kleuters zelf foto’s te laten maken van zaken die ze mee maken in de klas. Deze foto’s krijgen bijvoorbeeld een plek in het ‘Dagboek van Pompom’. Bespreek ook of de gemaakte foto geschikt is voor in het dagboek. Is het leuk of interessant als papa en mama deze foto ziet?

Tips 21e eeuwse vaardigheden bij Veilig leren lezen kim-versie

Een belangrijk element in de aanvankelijk leesmethode Veilig leren lezen is het samenwerkend leren en het maatjes lezen. Laat kinderen bij elkaar kijken hoe ze een opdracht hebben gemaakt en geef elkaar tips en tops.

Een onderdeel van de leerlingsoftware is leesbevordering, waarbij kinderen elkaar tips kunnen mailen over boeken. Dat is een middel om te kunnen praten over boeken. Hieruit volgt een top drie van meest gelezen of meest gewaardeerde boeken. Kinderen ervaren dat wat zij aangeven op de computer wordt vastgelegd en dat daar een gezamenlijk resultaat uitkomt dat vervolgens klassikaal kan worden besproken.

Anker 9 heeft als thema: Hoe kan dat? Leerlingen voeren zelf proefjes uit in de klas en maken daarvan een verslagje.

Ook het presenteren voor de klas is een vaardigheid die aan bod komt. Van de goede lezers vraag je bijvoorbeeld om in eigen woorden te vertellen wat ze hebben gelezen. Van andere kinderen kun je vragen om bijvoorbeeld de woorden of zinnen voor te lezen die ze met behulp van de letterdoos hebben gemaakt. Of als ze een bladzijde uit het leesboek goed hebben geoefend, dan mogen ze die voorlezen.

Tips 21e eeuwse vaardigheden bij Taal in beeld

Alle werkvormen van de taal- en spellingmethode Taal in beeld en Spelling in beeld zijn zo gekozen dat ze in samenwerking tussen leerlingen uitgevoerd kunnen worden.

Gezien het accent op zelfstandig leren, wordt veel werk gemaakt van zelfregulering, onder meer door elkaars werk te beoordelen.

De methode heeft tot doel om kinderen zowel schriftelijk als mondeling beter te laten communiceren. Hiermee worden de sociale en culturele vaardigheden versterkt. Onder meer een lessenreeks presenteren en communiceren bij spreken / luisteren.

Binnen de methode komen veel onderdelen aan bod die hen mediawijzer maken, door het accent op digitale media. Voorbeeld: zoeken naar bronnen en kritisch denken over de bruikbaarheid.

Informatievaardigheden komen aan bod in het onderdeel schrijven en begrijpend en studerend lezen (Lezen in beeld)

Taalmaker is extra stof waarmee leerlingen leren om ‘taalproblemen’ op te lossen door creatief en kritisch te denken en dit vervolgens te verpakken in een zelfgemaakt taalproduct.

Creatief denken komt in spreken / luisteren aan de orde. Onder meer via het onderdeel leren brainstormen.

Tips 21e eeuwse vaardigheden bij Wizwijs

De rekenmethode Wizwijs brengt leerlingen praktische rekenvaardigheid en creatief handelen bij. In Wizwijs leren ze hoe zij:

zelf creatieve oplossingen te bedenken voor allerlei rekenwiskundige problemen in het dagelijks leven;

te communiceren en discussiëren over wiskundige onderwerpen;

samen met anderen wiskundige problemen op te lossen.

Wizwijs leert leerlingen eigen creatieve ideeën en oplossingsstrategieën te bedenken en gebruiken. Je leerlingen leren begrippen en handelingen te verwoorden door aan hun klasgenoten te vertellen wat ze denken en doen. Door interactie en reflectie leren zij bewust met wiskundige begrippen om te gaan. Wizwijs biedt de leerstof in veel situaties geïntegreerd aan. Hierdoor ontdekken leerlingen de samenhang in onderwerpen en leerlijnen.

Tips 21e eeuwse vaardigheden bij De Zaken van Zwijsen

De zaakvakken lenen zich uitstekend voor het aanleren van de 21e eeuwse vaardigheden. Ze komen dan ook ruimschoots aan bod in onze methode voor de zaakvakken De Zaken van Zwijsen:

Communiceren, samenwerken en kritisch denken:

De Zaken Van Zwijsen maakt bewust gebruik van coöperatieve werkvormen in interactieve opdrachten. Leerlingen maken opdrachten in tweetallen of kleine groepjes, waarbij samenwerken en communiceren essentieel is. Daarnaast daagt De Zaken van Zwijsen hen uit om zich een mening te vormen over allerlei maatschappelijke onderwerpen aan de hand van discussies over stellingen. Leerlingen moeten hun mening onderbouwen en leren alternatieve standpunten kennen door er met elkaar over te praten. Op deze manier oefenen ze ook om eventueel hun mening bij te stellen of te herzien.

Creativiteit:

De plusopdrachten doen een beroep op de creativiteit van de leerlingen. Ze maken bijvoorbeeld een drijvende boot van kosteloos materiaal of bedenken een toneelstukje. Het basisprogramma omvat slechts 20 lessen per schooljaar per vakgebied, er is dus voldoende ruimte om de plusopdrachten in het lesprogramma op te nemen!

Probleemoplossend denken en handelen:

Verschillende interactieve en open opdrachten, plusopdrachten en proefjes stellen leerlingen in staat hun probleemoplossend vermogen te ontwikkelen. Zij bedenken bijvoorbeeld een campagne om toeristen naar hun hotel te trekken of onderzoeken wat je nodig hebt om een luchtballon te laten stijgen en dalen.

Digitale geletterdheid:

Scholen kunnen 100% digitaal werken met De Zaken van Zwijsen. Alle drie de subdoelen (basiskennis ICT, mediawijsheid en informatievaardigheden) komen dan nadrukkelijk aan bod. Leerlingen krijgen handvatten om om te gaan met ICT-bronnen middels de tips en weetjes bij elke les.

Sociale en culturele vaardigheden:

In De Zaken van Zwijsen verkennen leerlingen standpunten vanuit verschillende sociale lagen van de bevolking en vanuit verschillende culturen. De ‘Wat vind jij?’-opdrachten hebben veelal te maken met maatschappelijke onderwerpen zoals burgerschap. Leerlingen worden zich zo bewust van hun eigen verantwoordelijkheid in de samenleving door zich in te leven in anderen. Daarnaast komen sociale- en culturele vraagstukken aan bod in de actuele lessen van Nieuwe Zaken.

Zelfregulering:

In de onderzoeksopdrachten laat de leerkracht leerlingen bewust prioriteiten en realistische doelen stellen en vervolgens reflecteren op het onderzoeksproces.

Tips 21e eeuwse vaardigheden bij Pennenstreken editie 2

Communiceren in schriftelijke taal is het onderwerp van de schrijfmethode Pennenstreken. Daar hoort ook bij dat je kritisch afweegt: wanneer schrijf ik iets met de hand en wanneer schrijf ik digitaal. Door met de hand te schrijven ondersteun je het leer- en automatiseerproces. Digitaal schrijven doe je als je communiceert met anderen. Bij het schrijven van bijvoorbeeld werkstukken kan het maken van een opzet met pen en papier je helpen om je werkstuk goed te structureren. Zo kan handschrift de digitale geletterdheid ondersteunen.

Pennenstreken 2 laat kinderen de leesbaarheid van het eigen handschrift beoordelen op 6 zichtbare kenmerken. Kinderen beoordelen hun eigen handschrift en helpen andere leerlingen om leesbaarheid van het handschrift te verbeteren. Dit gebeurt aan de hand van de Kijkwijzer. Zo heeft samenwerkend leren een vaste plaats in het leerproces en blijven zij van groep 3 tot en met 8 kritisch kijken naar het eigen leren.

Schrijven is een culturele vaardigheid. Pennenstreken 2 laat kinderen ervaren wanneer schrijven met de hand van waarde is. In de bovenbouw bijvoorbeeld gaan kinderen aan de slag met het maken van notities en samenvattingen.

Handschrift geeft een persoonlijke tint aan handgeschreven berichten. Pennenstreken 2 ondersteunt het creatieve proces om te komen tot een persoonlijk handschrift en een eigen handtekening.

Er zijn nog geen reacties.